جایزه ای که ارزش این حرمت شکنی‌ها را نداشت!

نوشته شده توسط وحید    ۱۳ بدون دیدگاه

این روزها خبر بدست آوردن جایزه گلدن گلوب توسط اصغر فرهادی نقل محفل خیلی‌هاست و خیلی‌ها هم سعی می‌کنند همونطور که برای بقای هویت جعلی خودشون ، دست به دامن این فیلم شدند و این فیلم رو منحصر به یک جریان متوهم دونستن ، الان هم از شادی این رخداد عظیم سر و دست بشکونن(+) و بگن این یه جور پیروزی برای همون جریان متوهم در مقابل نظام هست! فقط مایلم در این رابطه چند نکته که به ذهنم میرسه رو بازگو کنم :

اصغر فرهادی و پیمان معادی

1- خیلی از این دوستانی که الان مشعوف بدست آوردن این افتخار هستن ، حتی نمی‌دونن گلدن گلوب یا همون گوی طلایی چی هست و دقیقا جریان چیه!! فقط چون یه ور کار یه ایرانی هست یا از روی همون توهم فوق الذکر سوت و کف میزنن . این پاراگراف مخصوص این دسته از دوستان هست تا لااقل یه کم به معلومات عمومیشون اضافه بشه و جایی اگه کسی ازشون در این رابطه چیزی پرسید بحث رو عوض نکنن! گلدن گلوب اوارد (Golden Globe Award) جایزه ای هست که به صورت سالیانه و از طرف انجمن صنفی مطبوعات خارجی‌هالیوود (Hollywood Foreign Press Association)، بهترین‌های سینما و تلویزیون آمریکا و سایر کشورها رو انتخاب می‌کنن . این مراسم اولین بار در ژانویه ۱۹۴۴ در استودیو قرن بیستم فاکس در لوس آنجلس برگزار شد. مراسم امسال به منظور انتخاب بهترین‌های سال ۲۰۱۱ در هتل بورلی هیلتون در شهر بورلی هیلز ایالت کالیفرنیا در ۱۵ ژانویه ۲۰۱۲ برگزار شد . مکانی که از سال ۱۹۶۱ محل ثابت برگزاری این مراسم بوده است . اما بخش جایزه ی «بهترین فیلم خارجی زبان» این جشنواره از سال ۱۹۶۵ آغاز به کار کرد. تا پیش از سال ۱۹۸۶ این بخش از جشنواره به فیلم‌هایی اخصاص داشت که در خاک آمریکا ساخته نشده بودند و زبان اون‌ها اهمیتی نداشت . به همین خاطر عنوانش جایزه «بهترین فیلم خارجی» بود. منتها از سال ۱۹۸۶ تا الان این بخش تنها به بررسی فیلم‌هایی اختصاص داره که از زبانی غیر از زبان انگلیسی در اونها استفاده شده.

جایزه گوی طلایی

اما در پاسخ به این سئوال که این جایزه در مقایسه با انبوه جوایزی که در فستیوال‌های مختلف سینمایی کشورهای مختلف اهدا میشه (مثل خرس طلایی فستیوال برلین یا نخل طلایی جشنواره فیلم کن فرانسه یا شیر طلا فستیوال فیلم ایتالیا) چه تفاوت یا ویژگی خاصی داره باید بگم که تفاوت گلدن گلوب در ارتباطی هست که با مهمترین مراسم سال سینمای جهان یعنی «مراسم اهدای جایزه اسکار» داره . به طوری که اغلب برندگان جایزه «گلدن گلوب» شانس بیشتری در بدست آوردن «جایزه اسکار» سال دارن. در مراسم امسال واسه انتخاب منتخب این بخش ، در کنار ۴ نامزد به نام‌های The Kid with a Bike ، The Skin I Live In ، Blood and Honey  و In the Land of Blood and Honey ، فیلم A Separation  یا به عبارتی همون «جدایی نادر از سیمین» خودمون و اثر اصغر فرهادی هم به عنوان یکی از ۵ نامزد کسب این جایزه حضور داشت . که در نهایت همین فیلم هم تونست رقیب مهم خودش یعنی فیلم «در سرزمین خون و عسل» به کارگردانی آنجلینا جولی(!) رو پشت سر بذاره و این جایزه ارزشمند رو در اختیار بگیره.

۲- هیچوقت یادم نمیره روزهایی رو که یه عده متوهم ، فقط و فقط واسه حفظ بقای خودشون و ابراز وجود ، سعی میکردن تا با سیاسی جلوه دادن این فیلم و حمایت از «جدایی نادر از سیمین» ،  به بهونه ی قد علم کردن جلوی فیلم پر فروش «اخراجی‌ها ۳» ، فضای سینمای ایران رو از ثبات خارج کنن . هیچوقت یادم نمی‌ره اون روزهایی رو که این آدم‌های کم خرد هجوم آوردن به سایت معتبر IMDB و رأی‌های کیلویی دادن به این فیلم . کاری که در نهایت داد خیلی از منتقدین و کاربران حرفه ای این سایت رو هم در آورد! چرا که رتبه این فیلم از رتبه آثار مشهور تاریخ سینمای جهان مثل پدر خوانده (God Father) هم فراتر رفته بود! (+ +) به نظر شما ، کاربرای این سایت تخصصی و منتقدان دنیا در مورد همچین حرکتی چه فکری کردن؟ و چه برداشتی از سطح خرد و شئور ایرانی جماعت پیدا کردن؟!

۳- اینکه آقای فرهادی چه تصورات و تفکرات سیاسی در حوزه شخصی خودش داره واسه خودش کاملا محترم هست؛ اما صحبت‌های ایشون در پاریس هنوز توی ذهن من هست :

“این جنبش سبز نیست که به ما نیاز دارد، این ما هستیم که به جنبش سبز محتاجیم!”

صحبت‌هایی که می‌بایست خیلی خیلی سنجیده تر و در خور شخصی که خودش رو نماینده یه ملت میدونه می‌بود . اما نبود . اینکه ایشون فراموش می‌کنه که این فیلم از کشوری به نام «جمهوری اسلامی‌ایران» به اینگونه مراسمات و فستیوال‌ها راه پیدا کرده و با این وقاحت به ستایش و تمجید از فتنه گرانی می‌پردازه که حرمت شکنی ظهر عاشورای ۱۳۸۸ رو رقم زد ، به شدت جای تأمل و البته تأسف داشت و البته داره… (متن کامل این خبر)

۴- اینکه ایشون تونسته به عنوان یه کارگردان ایرانی یه اینچنین جایزه معروفی رو برای خودش و سینمای ایران به ارمغان بیاره یه رخداد خاص می‌تونه باشه که خیلی با جدیت نمی‌شه گفت افتخاری برای ایران و ایرانی به حساب میاد یا نه . اما یه جمله زیبا از شهید سید مرتضی آوینی شاید در این رابطه راه گشا باشه :

حقیقت این است که کسب توفیق در جشنواره‌های خارج از کشور، ارزشی را اثبات نمی کند. آنها به تکنیک محض جایزه نمی دهند و راهشان نیز با ما متفاوت است. تکنیک و محتوا را نیز نمی توان از یکدیگر تفکیک کرد و چون این چنین است، پر روشن است که آنها کدامین فیلم‌ها را می‌خواهند.

اما حتی اگر این موضوع مایه افتخار و مباهات همه ما و جهانیان هم باشه یقینا اونقدر ارزشمند نیست که ایشون رو به حدی ذوق مرگ و از خود بی خود کنه که با  آنجلینا جولی (بازیگر بزرگی که کمتر فیلمی‌بدون صحنه‌های پورنو و مستهجن در کارنامش هست) و ایزابلا روسیلینی (بازیگر و مدل کهنه کار ایتالیایی) به راحتی دست بده و اعتقادات خودش و ملتی رو که به نمایندگی از اون‌ها در این عرصه حضور پیدا کرده ، به باد سخره بگیره!!! ما از ورزشکارامون به عنوان نماینده‌های ملت ایران انتظار نداریم که با ورزشکار یه رژیم جعلی و جنایتکار رقابت کنن (به جهت احترام به آرمان‌های انقلاب و امام) و اگه گاهی همچین اشتباهی پیش میاد و یا زمزمه ای برای تخطی از این مسیر به گوش میرسه به سرعت با فرد یا افراد خاطی برخورد میشه . اونوقت چطور میشه بی حرمتی به ارزش‌های دینی مردمی‌که برای به دست آوردن این ارزش‌ها خون‌ها دادن و ایثار‌ها کردن رو نادیده گرفت و کم اهمیت جلوه داد . ایشون هر اعتقاد و مرام و مسلکی داره واسه خودش داره . اما اونجا نماینده « ۷۵ ملیون ایرانی مسلمان» هست که دست دادن با زن نا محرم رو «حرام» میدونن. «حرام»!

بدون شرح!

5- نکته ی دیگه ای که برای من خیلی جالب بود شتاب زدگی و هول بودن شخصی به نام جناب آقای شمقدری، معاون محترم سینمایی وزیر فرهنگ و ارشاد «اسلامی» بود. ایشون هنوز عرق دوستان در اونور آب خشک نشده بود که اطلاعیه گهرباری ایراد کردن و از این رخداد ارزشمند تقدیر و از جناب فرهادی بابت این افتخارآفرینی به شدت تشکر کردن (+). برادر من . مسئول محترم. جسارتا تصور شخصی من این هست که شما دیگه شورش رو در آوردید! یا رومی‌روم یا زنگی زنگ. اینقدر یک بام و دو هوا چرا؟؟! چرا اینقدر شتابزدگی؟! چرا اینقدر رفتارهای متضاد؟! بی حرمتی‌های فوق رو ندیدید و نشنیدید یا نخواستید ببینید و بشنوید؟! مگر شما نبودید که سال پیش حرف‌های اصغر فرهادی درباره ی گلشیفته فراهانی و پناهی و … رو حرف‌های نابجا خوندید و به ایشون یک هفته وقت واسه اصلاح حرفاش دادید و بعد از بی تفاوتی فرهادی به همین حرف‌ها هم بحث‌ها و جدل‌های مربوط به اکران شدن یا نشدن این فیلم در جشنواره فیلم فجر سال گذشته پیش آمد!! لطفا تکلیف خودتون و ما رو مشخص کنید برادر!! این رو بپذیریم یا اون رو؟! بی حرمتی به ارزش‌های اسلامی‌ملت ایران رو کجای دلمون بذاریم؟! این تعریف و تمجید شما رو میشه غیر از تأیید این حرکات برداشت کرد؟!

۶- این پاراگرف توضیح خاصی نداره و فقط به نوعی تکرار حرف زیبای نویسنده وبلاگ نبی زاده (+) هست که من هم شخصا می‌پسندمش و باورش دارم:

گرچه سخنان آقای اصغر فرهادی در مراسم اهدای جایزه را دیدم و بسیار پسندیدم و به درستی هم گفتند که “مردم‌ام به راستی طرفدار صلح‌اند” اما جناب فرهادی، در روزهایی که هم‌میهنان ما را به دلیل ایرانی بودن و دانشمند بودند ترور می‌کند و به آن اعتراف می‌کنند، من جایزه گوی طلایی (گلدن گلوب) را به مصطفی احمدی روشن می‌دهم که خانواده‌اش تنها چند روز پس از تکه‌تکه شدن عزیزترین‌شان به رهبر چنین می‌نویسند:

سرخم می‌سلامت، شکند اگر سبویی …

دشمنان عنود داخلی و خارجی ملت سرافراز ایران اسلامی‌بدانند که هر قطره خون مصطفی عزیز، هزاران جوان غیور و شهادت طلب در اقصی نقاط سرزمینهای اسلامی‌می‌پروراند که آرامش را از اردوگاه استکبار و نظام سلطه خواهد ربود. … رهبرا ما پای بیعت نامه خویش را با خون فرزندمان امضاء کرده‌ایم و از شما مسئلت داریم در پیشگاه خداوند متعال و حضرت ولیعصر (ارواحنا له الفداء) شهادت دهید که ما ذره‌ای از پیمودن راه اعتلای مکتب اسلام عزیز کوتاه نخواهیم آمد و در پایان عرضه می‌داریم: «ربنا تقبل منا هذا القلیل»

۷- و نکته آخر یه نظر کاملا شخص دیگه در رابطه با این فیلم و فیلم قبلی اصغر فرهادی. من نه منتقدم و نه تحصیلات خاصی در این زمینه دارم. اما می‌تونم نظر شخصی خودم رو به عنوان یه بیننده در مورد این فیلم‌ها از تریبون شخصی خودم بگم . یادمه قبل از اینکه فیلم «درباره الی» رو ببینم خیلی میون حرفهای عامه میشنیدم که عجب فیلمی‌بود و خیلی عالی بود و فلان و بهمان! وقتی بعد از مدتی و با تأخیر دیدمش و فیلم تموم شد ، من مات و مبهوت به تلویزیون نگاه میکردم و از خودم می‌پرسیدم یعنی تموم شد؟! خوب که چی؟! منظور؟! نمی‌خوام بگم کل فیلم بد بود . بلکه معتقدم بازی بازیگرای این فیلم خیلی قشنگ بود. اما به نظرم این فیلم اشکالات اساسی در فیلمنامش داشت! خصوصا در نتیجه گیری پایان داستان! (البته اگه اصن نتیجه گیری واسش در نظر گرفته شده بود!) .هر چند بعد از تمام شدن دیدن فیلم «جدایی نادر از سیمین» به شدت دفعه ی قبل گیج نبودم؛ اما میشد گفت کماکان شرایط مشابه توی این فیلم فرهادی هم حکمفرما بود! البته باز هم معتقدم بازی بازیگرا خصوصا بازی شهاب حسینی فوق العاده بود. و البته داستان هم حاوی پیام‌های مشخص تر و دید جدید و خاصی به بخشی از زندگی اجتماعی این روزای ما بود. اما کماکان خبری از یک نتیجه گیری مشخص در پایان فیلمنامه نبود! اگر این کار یک تکنیک عمدی و نوین هست(!) من به شخصه نمی‌پسندمش و لذتی ازش نمی‌برم!

پی نوشت ۱ : سعی کردم خیلی ساده و روون و البته با ارجاع به منابع این نکات رو به نگارش در بیارم.
پی نوشت۲ : برای نوشتن مورد ۵ نه استرسی دارم و نه نگرانی. آقای شمقدری یه مسئول داعیه دار اصول گرایی در یک دولت اصول گرا هستن . نه انتقاد رو بد می‌دونم و نه انتظار پاسخگویی و شفاف سازی رو. بلکه حق خودم و امثال خودم میدونم .
پی نوشت۳ : روزهای مهمی‌از نظر سینمایی در پیش رو داریم . جشنواره فیلم فجر امسال هم مطمئنا مثل سال‌های گذشته داغ و پر خبر خواهد بود.